New York Diary – Ni 4nak

Nilinak hi zarhpi ni a si i biakinn 4 ah kan i pum. NYC ah minung a ummi vialte chungin percentage tlawmpal te lawng biakinn ah an i pum ti a si nain an biakinn pawl kan phanh taktak i minung an tam ning zoh ah statistic hi a si ngai hnga maw ti ding khin a um. Civui a lo, a nuam tuk.

@Hillsong NYC
@Hillsong NYC

Aa pummi minung pawl an i ttamh dan, an thil hruk dan zoh ah khin cun lai lei nu le pa deuh nih cun piangthar zong ah an ruat hna lai lo, hei ti, sorry, sorry, ka bia a fak tuk deuh. Chim duhmi cu minung a leng lei kan hmuhnak sawhsawh in mah bantuk cu a si ko lai, a si bal lai lo, kan ti tawnmi khi ka chim duhmi a si. Pheh lo tein chim ahcun Laimi hi mah bantuk kan hmang ngai cu mu. Ka nau Thaku hi mission sianginn ah kum khat a kai i Brazil ah fieldwork a va tuah cuh. Dreadlock (sam aa funtom dihmi khi) tuah ka duh a ti i, kanu le kapa nih, “Thaku, mission a kalmi he cun mah bantuk sam cu aa tlak lo,´´an ti i mah cu aa saing lo tuk ning ti ka rak ruahmi khi kaa thei tthan i ka chimmi a si. A leng thil ah kan buai tuk.

Hman thlak a ngah lo an ti hlan ah thlak ta zokmi @Brooklyn Tabernacle Church
Hman thlak a ngah lo an ti hlan ah thlak ta zokmi @Brooklyn Tabernacle Church

A pakhatnak kan i pumhnak hi Brooklyn Tabernacle church ah a si i an choir a ttha tuk tiah a min a thangmi a si. Kan kal, hla kan sa, thla kan cam i phungchim hlanah kan chuak i Hillsong Church ah kan va kal. Phungchim kan um manh i University i ca a chimmi professor pa phung a chim. Iran mi a si i Pathian hi zeizong vialte a ngeitu a si zia le a fa kan si hi zeitluk mirum dah kan si ti kong a chim.

A dihin chuncaw kan ei i Union Square hrawng ah khan kan ke in kan i chawk. Ke in i chawk hi thil tampi hmuh manhnak a si i khualtlawn huam ngai ahcun ke kal tthawn pah a hau ;). Chuncaw kan ei dihin Trinity Grace Church timi ah kan va kal tthan.

Trinity Grace Church
Trinity Grace Church

Annih biakinn hi zing deuh kan kalnak pahnih nak in a phungphai an tlai deuh: amah nih mah a rel caan a si lai, mah hi a chim lai i nan ka zulh lai, ti phun khi a tam ngai. Chawnghlang rel zong a um i Laimi pumh he aa lo ngai. Ngut a fawi tak phun khi. Phungchim hlan ah kan chuak zokzok i Redeemer Prestbyterian Church ah kan va tli zok i phungchim kan tanh fang te bak si.

An senior pastor pa, Timothy Keller, hi a min a thang ngaimi a si i Theology lei a kaimi nih cun an hngalh ngai.

Dr. Timothy Keller
Dr. Timothy Keller

Tim Keller phung a chimmi a tawinak in kan chim tthan ahcun: vawlei cung i rian sang e, rian niam e kan timi hi minung nih khiahmi lawngte a si. Rian poah hi an biapi dih, minung ngandamnak caah a bawmmi sibawi pawl an biapit bantuk in sizung thianhhlimhnak caah ttuanvo a lami hna an rian zong a biapi tuk ve. Ahman tuk ka ti. Mi sang deuh le mi niam deuh tthen hi ram sifak ko ah a tam i ram ttha zong ah a um ve tthiam i uar a um lo tak tiah ka ruahmi a si. Sizung pakhat ah kan zapi doctor si viar u sihlaw aho dah inn a thianh ti lai, lo mei? Aho kan si, zei rian kan ttuan poah ah kan ttuanmi rian i a biapit nak hi kanmah hrim nih kan hngalh a hau i kanmah tein kan nek sual lo a hau. Tim Keller nih a chim bantuk in kan ttuanmi rian cio Pathian rian ka ttuan tiin fel tein upatnak te he kan ttuan ahcun Pathian nih thlua a chuah tuk lai tiah ka zumh ve.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

New York Diary – Ni 3nak

New York ah zoh kaa ngaih bikmi hi Central Park le Statue of Liberty a si. Ni 3nak i a voi khatnak kan kalnak ding hi Statue of Liberty a si i kan i ngaih cio dih. Nikhua a chia, thli a hrang ngai, ruah a sur pah fawn. Nain Norway phungthluk pakhat nih, ´´nikhua chia a um lo, thilhruk chia lawng a um, ´´ a ti bang lum tein kan i hruk i kan kal. Tilawng (Ferry) kan i cit tthan, zarhte ni a si i si rua, minung kan tam ngai. April 9 a si. Luhman 18 USD a si i security check a um. A hmun ah Mandalay in a rami kawl pawl he kan i tong i ka vai i nuam ngai cuh. Kawlram mi tam tuk nak ram ah a ummi pawl caah cun zeihmanh a si lai lo.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Kan kir pah cu ruah a sur ngai cang. Ellis Island ah ferry kan i cit hoi i mipem museum (Ellis Island National Museum of Immigration) timi ah kan kal. USA cu mipem ram a si caah hi museum in hin tam tuk cawn khawh a si, a bikin kanmah bantuk mipem ve caah san a tlai khun. A hlan chan i European pawl an rak pemnak kong kha hall pakhat ah an piah, cun chanthar Vawlei Ralpi 2 hnu pemnak kong ah a dang pakhat ah an piah i, mah ka zawn ahcun sau bik ka um. Mipem kawlnak room pakhat a um i Norway kan hawi le cu an hringsortu an pu le an kawl len hna. Pakhat cu USA i a hlan lio i a rak pem mi a pu i puchin i puchin i heiti phun khi pakhat a hmuh.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Mah museum i ka lung a ka tong ngaimi pakhat cu, mipem pawl USA an rak pem ka i anmah miphun cio pakhat le pakhat an i zohkhenh dan an ttialmi a si. A hlan chan kum zabu 19 hrawng zong ah cu bantuk zohkhenhnak cu a um i, chanthar deuh pem lio zong ah khan hi bantuk a um, i atu tiang Laimi mipem sin zong ah hmuh khawh a si i. Ngeihmi kan ngei tuk hna lo, mipem cio kan si nain kanmah le kanmah kan i zohkhenhmi hi uar a um tuk ah ka ruah. Nunsiang hi uar a um tuk ka ti. Tampi a ngei lo nain a ngeihmi poah a siangmi khi uar an um chinchin. Tam tuk ka hmuh cang hna.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Ka lung a fim deuhdeuh (ko rua) i individualism hi ka uar lo deuh deuh. Laimi kan i dawt dan le kan i zohkhenhdan man a ngeih dan ka lung a fiang deuhdeuh. Kan rum viar tik hna i kan i herh lo cio tikah hi ti hin kan i daw kho ti hnga maw ti ka ruat ngai.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Khuachung kan kir cu kan khuasik, kan paw ttam. Ferry dinhnak he aa hlat bak lo nak ah Open Market timi a um i rawl phunphun hi a tling i rawlttam lio luh ah khin cun laam chih bak khi duh a si. A nizaan zong kan kal cangnak a si. William street ah a um. NYC nan kal cun kal te u law mu. Hawi le tampi, duhmi aa dang cio mi he kal tikah aa tlak chinchin.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Rawl ei dih cun Brooklyn ah subway in kan kal tthan i First Evangelical Free Church timi ah kan leng hna. Mah zong cu Norway mipem nih rak dirhmi tthiam. Anmah Norway mi tu cu an tlawm tuk cang. May 17, Norway National Day an khrihfabu nih an lawmhpi nak hmanthlak te ka zoh i sam nak deuh lawngte an si. Tuhnu kum 100 ah Lairam a si lomi ram i Chin National Day an tuah tik ah ho te pawl dik a ra ve te hnga.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Cu dih cun China town ah kan kal. Saupi kan i chawk, ei ding kong sau nawn kan i al hnu ah Chinese rawl tor le cheng kan ei pah in miphun tlau le tlau lo kong ah saupi bia kan i al hna hnu ah hotel ah kan kir than.

 

 

New York Diary – Ni 2nak

Norway cu zaan 10 lawng ah ni a tla i ni a sau tuk cang. A thawh tuanmi caah a sau chin. Tuah manhmi a tam tuk ah a sau chinchin. Mah lawng um ah a sau chinchin chin i ngaihmi um ahcun a sau chinchin chin … Ok, za rih seh, Laiholh zong a si ti lai lo. Chim duhmi cu ni a sau. Nain nikhua a ttha, thli a hran dan zong a za bak te a si. Hmui tein i ttamh, keden kal a nuammi te i denh i zeite dik ei pah (theithiam ma?), hla tthami te ngaih pah bu in i chawh a nuam ngai.

Ka khualtlawn a sau, ka tlun bak in sianginn project a taangmi pakhat tuah ah Kristiansand ka ra tthan i ca ka ttial lo nak zong a sau, khua ttha tein ka ruah lo nak zong a sau. New York kan phanhka nikhat kha cu ca ka ttial, ka fel tuk rua lai tiah ka ruah nain chunnitlak kan vak, minung kan tong hna, biakinn kan leng hna, ka sianginn ca hoi hna tuah pah a hau, hotel internet a chia ngai ti phun khi a si i fel kaa let. I, kan phanhnak in kan van cher tthan lai kan ti ahcun a nihnihnak ttial a si lai.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

A sau ngai cang i a rel cu chim lo a ttial hmanh nan ka huam piak hnga maw ti ding khi a si cang nain ka tar tikah rel tthan ka duh lai caah ka ttial ko lai. Vawlei cungah a biapi tiah ka ruahmi pakhat cu thil tampi va hmuh ton (experience) i memory tampi ser, hngalhnak tampi i chap i mah le mah ziaza a ttha deuhmi ah i sersiam chin thluahmah khi a si. Hmuhtonmi le memory ka sermi pawl kan i fim lo, midang kan hrawmh hna lo ahcun a pam ding a tam tuk.

Ka bia a sau tuk cang i New York ah a nihnihnak kan tuahmi a tawi deuhnak in ttial kaa zuam lai. Staten Island timi ah a ummi Salem Baptist church hi kan kal hmasa biknak a si.

12891582_10153328898097127_5976451758877376970_o-2
Photo by Rune R. Thilesen

New York khualipi ah khua (borough) 5 a um cu mu; Manhattan, Brooklyn, The Bronx, Queens le Staten Island cu an si i a hlan kum 100 hrawng ah Norway mi ngatlai tampi an rak pem i a tam deuh cu Staten Island le Brooklyn ah an rak um hna, an ti. Mah lio Norway mipem pawl nih hin an ngeihchiah tampi dih in biakinn pawl hi an rak dirh i an fa le nih an holh le an ca an philh lo nak hnga le Pathian an hngalhnak hnga an rak i zuam sek. Atu Salem biakinn zong cu Norway mipem nih rak dirhmi Norway biakinn a si nain atu ahcun miphun kip an in pumhnak biakinn nganpi a si cang. Kum 50-60 hrawng a si mi Norway mi an pastor pahnih nih an kan ton i Norway holh an thiam ti lo.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Khuachung kan rak kir i khua lai i zoh ding biakinn pawl he inn pawl kan zoh hna, an kan chimh pah. Wall street ah ka i chawk, pawngkam biakinn pawl kan zoh pah, world trade center an kah lio kong le inn sang pipi kong an kan chim pah. Kan tour leader pakhat hi hika ah saupi pastor a rak ttuanmi a si New York kong a hngal ngai. Pastor pa nih a chimmi lakah khua a ka ruahter ngaimi pakhat a um: New York i mi lianngan ti mi pawl nih hawi nak in a sang deuhmi inn ka sak lai timi zia in pumpak min cuan duh le mi tei duh ah inn sang pakhat hnu pakhat an sak dan le bible ca i Babel lungrual kha a tahchunh. Thil lian ngan an tuah i santlaihnak tampi a chuak ko e, nain Pathian zuamcawhnak duhnak tiang a phanmi tinhnak ttih a nun zia kha ka chim duhmi cu a si. Mah lawng si loin mi tei duh tuk le mi cung cuan duh tuk ti phunphai hoi hna tha a bat zia khi ka ti.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Hi inn sang pipi nih hin zei tluk in dah innsatu pawl nunnak, caan le thazaang, a herhnak lengin, a rak lak hnga ti ka ruat ngai. Minung cu kan uar ci le nun hnawh chan aa dang cio i zei bantuk thil/minung ah khin dah ka caan le ka thazaang tambik pek ka sian hnga ti a ka ruah ter ngai ti bia.

Tin pah ah nikhat chung kan tuahmi kong kan ceih tthan
Tin pah ah nikhat chung kan tuahmi kong kan ceih tthan

Za rih seh.